Als er ergens een kelder onderloopt of een tak van een boom breekt, dan is De Telegraaf naarstig op zoek naar ooggetuigen uit het rampgebied. Die zoektocht krijgt zijn vorm in een kadertje op de website van de Telegraaf, zoals vandaag met de volgende tekst:
"Bent u of kent u iemand die door de hevige sneeuwval in de Alpen in de problemen is geraakt? Mail dan De Telegraaf."
We hebben hier te maken met het grammaticale verschijnsel van de samentrekking, en wel in dit geval van een ongeoorloofde. Voluit zou het zijn "bent u iemand of kent u iemand die....". Deze zin is verkort door het woord iemand eenmaal weg te laten, en dat maakt het tot een samentrekking. Maar hij is ongeoorloofd! Het woord iemand heeft namelijk niet in beide zinnetjes dezelfde functie. In "Bent u iemand" is het naamwoordelijk deel van het gezegde", in "kent u iemand" is het lijdend voorwerp. Dat mag zo dus niet.
Je kunt je trouwens afvragen waarom de schrijver van dit zinnetje, nu hij toch eenmaal aan het samentrekken was, niet meteen ook heeft gekozen voor een samentrekking in u. Dat mag wel, want dat is in beide gevallen het onderwerp van de zin. Dan zou je dus krijgen "Bent of kent u iemand die..". Dat bekt tenslotte minstens zo lekker, maar goed, vanwege dat iemand is het net zo fout.
Rest natuurlijk de vraag wat ik in vredesnaam op de website van De Telegraaf te zoeken heb. Ik lees er regelmatig de reacties, omdat de onvoorstelbare domheid van het merendeel ervan soms zeer amusant is. En soms ook zeer verontrustend.
donderdag 26 december 2013
Abonneren op:
Reacties posten (Atom)

Geen opmerkingen:
Een reactie posten